Maandelijks archief: maart 2011

De Cock en de dictator in het Amstel Hotel

De zaak Pinochet: nobele strijd voor rechtvaardigheid of onwenselijke inmenging?

Stephanie Blom – De mededeling dat de nobele kunst der geschiedschrijving en de juridische wetenschap elkanders wegen zo nu en dan kruisen zal voor de student geschiedenis nauwelijks als een verassing komen. Enige kennis van het verleden is voor een goed jurist onontbeerlijk, en ook een historicus ontkomt er niet aan om zich zo nu en dan te verdiepen in de rechtswetenschap. De casus Nederland versus Augusto Pinochet, onderwerp van dit epistel, vormt een prachtig voorbeeld van de interessante verstrengeling van beide disciplines.

 Voor een goed begrip van de hier aan bod komende kwestie is enige historische achtergrond vereist. Op 11 september 1973 werd in Chili het democratisch gekozen socialistische regime van president Salvador Allende omver geworpen door een coup d’état onder leiding van Augusto Pinochet. Naar later bleek, werd deze hoogst controversiële staatsgreep gesteund door de Amerikaanse CIA, welke in het kader van de Koude Oorlog over de gehele wereld antisocialistische regimes in het zadel hielp. In december 1974 werd Pinochet door de militaire junta bij decreet benoemd tot de nieuwe president van het land. Vanaf het moment van zijn aantreden voerde Pinochet een wrede strijd om zijn politieke opponenten de mond te snoeren. Bij deze campagne kwamen volgens het Rettig Rapport, het onderzoek van de Nationale Commissie voor Waarheid en Verzoening van Chili, tussen de 2800 en 3200 dissidenten om het leven, werden circa 80.000 tegenstanders zonder proces geïnterneerd en rond de 30.000 mensen gemarteld. Na een termijn van 16 jaar besloot Pinochet in 1990 op vreedzame wijze af te treden nadat het volk zich in een door hem uitgevaardigd referendum tegen een voortzetting van zijn presidentschap had uitgesproken. Wel bleef de man aan als opperbevelhebber van het Chileense leger en nam hij zitting in de Senaat. Na zijn vertrek gingen geluiden op om de verantwoordelijken van de grootschalige mensenrechtenschendingen, Pinochet voorop, juridisch en maatschappelijk ter verantwoording te roepen. Echter, de regering van de oud-dictator had in 1978 een beruchte amnestiewet aangenomen welke betrekking had op alle politiek geïnspireerde misdaden die tussen 1973 en 1978 waren begaan. De centrum-linkse regeringen die na zijn aftreden aan het bewind kwamen hebben tot op heden weinig aanstalten gemaakt om deze wet definitief te herroepen.

Lees verder

Advertenties

2 reacties

Opgeslagen onder Achtergrond

Recensie Begraafplaats van Praag

Micha van der Wal – Umberto Eco kan zonder overdrijven gezien worden als de grootmeester van de moderne historische roman, een Walter Scott van onze tijd. Net als laatstgenoemde heeft ook Eco veel geschreven over de middeleeuwen, zij het met een totaal andere insteek. De nieuwste roman van de Italiaanse semioticus gaat echter over de eeuw waarin Sir Walter leefde, de fameuze negentiende eeuw, volgens de achterflap: ‘misschien wel de meest megalomane eeuw aller tijden’, een formulering die overigens regelrecht uit het wereldtijdschrift van Elschots Boorman kan komen.

De hoofdpersoon is ene Simone Simonini, een leugenaar en bedrieger, vervalser en charlatan, kortom een man van weinig principes. In het boek stelt hij zijn memoires op schrift en worden de passages die hij vergeten is aangevuld door de mysterieuze abt Dalla Picolla. Deze memoires beslaan het grootste deel van de negentiende eeuw, ongeveer de tweede helft. Ondertussen speelt de vraag wie deze abt is die ook in het boek van Simone schrijft. Is hij iemand anders, is hij Simone zelf? De twee identiteiten worden zo sterk uitgespeeld dat de lezer zich afvraagt of Simonini en abt Della Pico samen de fight club hebben bezocht.

Lees verder

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Recensie

‘Niet alleen linkse mensen vinden Wilders vulgair: dat vind ik ook!’

Een gesprek met lachende conservatief Ronald Havenaar over zijn politieke schotschrift

Thomas Smits & Clara van de Wiel- In het maatschappelijke debat over de positie van Wilders mengen zich maar weinig academici. Wanneer het gaat om bezuinigingen op kunst en onderwijs puilen opiniebijlagen uit met bijdragen van niet de minsten uit de wetenschappelijke wereld. Wat betreft kritiek op de kernpunten uit de ideologie van Wilders blijft het opvallend stil.  Afgelopen week verscheen van de hand van Ronald Havenaar echter Te licht bevonden: over PVV-ideoloog Martin Bosma.

In dit ‘schotschrift’ maakt de UvA-historicus korte metten met de argumenten die het PVV-kamerlid opvoert in zijn boek De schijn-élite van de valse munters. Wat bracht Havenaar, naar eigen zeggen een lachende conservatief met een pessimistisch wereldbeeld, ertoe het genoemde pamflet te publiceren? Eindeloos sprak met hem over Jacques de Kadt, soixante-huitards en hoofddoekjes.

E: Martin Bosma schrijft in zijn reactie op uw stuk in het NRC/Handelsblad van 18 februari j.l. dat hij het ‘niet grappig’ vindt. Over smaak valt natuurlijk niet te twisten, maar wat was voor u  de aanleiding over te gaan tot het schrijven van uw schotschrift?

RH: Vooral de manier waarop Bosma Jacques de Kadt binnenhaalt. De Kadt is niet alleen het onderwerp geweest van mijn proefschrift, maar ook iemand die ik al meer dan veertig jaar bewonder. De wijze waarop hij door Bosma wordt misbruikt stuitte mij heftig tegen de borst. Maar ook de manier waarop hij de islam als totalitaire ideologie en gematigde moslims als onbenullig neerzet, stoorde mij hevig.

 

Lees verder

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder interview

In de ban van Robert Kaplan

Robert D. Kaplan

Kick Hommes – Er zijn een aantal koppen te bedenken voor dit artikel. ‘Februari was Kaplan-maand’, bijvoorbeeld, of: ‘In de Ban van Kaplan’. Nederland kreeg in februari geen genoeg van Robert D. Kaplan, auteur van het boek Moesson: De Indische Oceaan en de toekomstige wereldmachten.

Hij reisde het land door, beantwoordde in Buitenhof een uurtje vragen, gaf interviews aan NRC, de VPRO Gids, HP/De Tijd, Nos.nl en het AD. Kernthema van zijn verhaal is de Moesson, de wereldwind die de handel in de Indische Oceaan al vanaf de Romeinse tijd reguleert en verbindt. Zijn komst naar Nederland was dan ook ter promotie van zijn onlangs in het Nederlands vertaalde boek, waarin hij verhaalt over zijn reis naar de Indische Oceaan en middels een combinatie van persoonlijke ervaringen en opgetekende verhalen een blik werpt op de, volgens hem, glorieuze toekomst van de landen rondom de Indische Oceaan.

Lees verder

2 reacties

Opgeslagen onder Achtergrond